ນັບແຕ່ປີກາຍນີ້ເປັນຕົ້ນມາ, ການໃສ່ຮ້າຍປ້າຍສີຕໍ່ການລຶບລ້າງຄວາມທຸກຍາກແລະການກໍ່ສ້າງເຂດຊາຍແດນປະເທດຈີນໄດ້ກາຍເປັນ “ສູດລັບຂອງຄວາມຮັ່ງມີ” ຂອງສື່ມວນຊົນຈຳນວນໜຶ່ງຂອງປະເທດຕາເວັນຕົກ, ແຕ່ວ່າການໃສ່ຮ້າຍປ້າຍສີເຫຼົ່ານີ້ຂາດຫຼັກຖານອ້າງອີງ, ຈຶ່ງຖືກຜູ້ອ່ານທັງຫຼາຍຕອບໂຕ້ຢ່າງບໍ່ປານີ.
ຫວ່າງມໍ່ໆມານີ້, ວາລະສານ “ນັກເສດຖະສາດ” ຫຼື The Economist ຂອງອັງກິດໄດ້ລົງບົດຄວາມທີ່ພາດຫົວຂໍ້ວ່າ: “ຈີນຈະເປີດນຳໃຊ້ທາງລົດໄຟສາຍໃໝ່ຜ່ານເຂດຕິເບດໃນໄວໆນີ້”, ບົດຄວາມນີ້ໄດ້ກ່າວໂຈມຕີທາງລົດໄຟເສສວນ-ຕິເບດຕອນ “ລາຊາ-ລິນຈື່” ທີ່ເປີດບໍລິການໃນເມື່ອບໍ່ດົນມານີ້. ບົດຄວາມດັ່ງກ່າວຊີ້ໃຫ້ເຫັນບັນຫາການສ້າງທາງລົດໄຟດັ່ງກ່າວທີ່ໃຊ້ເງິນຈຳນວນມະຫາສານ, ບໍ່ພຽງແຕ່ໄດ້ຊີ້ໃຫ້ເຫັນວ່າໂຄງການດັ່ງກ່າວແມ່ນໜຶ່ງໃນໂຄງການທີ່ໃຊ້ງົບປະມານຫຼາຍທີ່ສຸດໃນໂລກເທົ່ານັ້ນ, ຍັງໄດ້ກ່າວໂຄສະນາວ່າໂຄງການນີ້ແມ່ນ “ໜຶ່ງໃນຂອງຂວັນທີ່ຟຸມເຟືອຍທີ່ສຸດສຳລັບພັກກອມມູນິດຈີນໃນໂອກາດທີ່ສ້າງຕັ້ງຂຶ້ນຄົບຮອບ 100 ປີ”. ເພື່ອພິສູດວ່າຂໍ້ຄິດເຫັນຂອງຕົນແມ່ນຖືກຕ້ອງ, ບົດຄວາມດັ່ງກ່າວຍັງໄດ້ປັ້ນແຕ່ງ “ໂທດກຳ” ພິເສດສອງຢ່າງໃຫ້ແກ່ທາງລົດໄຟເສສວນ-ຕິເບດ: ໜຶ່ງຄື, ຕຳໜິຕິຕຽນວ່າມີນັກທ່ອງທ່ຽວໄປທ່ຽວເຂດຕິເບດຢ່າງຫຼວງຫຼາຍໂດຍຜ່ານທາງລົດໄຟເສສວນ-ຕິເບດ, ເຊິ່ງໄດ້ທຳລາຍ “ວັດທະນະທຳທີ່ເປັນມູນເຊື້ອຂອງເຂດຕິເບດ”, ສອງແມ່ນ: ກອງທັບຈີນສາມາດເຂົ້າໄປປະຈຳການຢູ່ເຂດຕິເບດໄດ້ຢ່າງວ່ອງໄວໂດຍຜ່ານທາງລົດໄຟດັ່ງກ່າວແລ້ວເປັນໄພຂົ່ມຂູ່ຕໍ່ອິນເດຍ.
ແຕ່ວ່າ, ບົດຄວາມບົດນີ້ຜິດພາດຫຼາຍຈຶ່ງຖືກຜູ້ອ່ານຕອບໂຕ້ຢ່າງບໍ່ປານີ.
ມີຜູ້ອ່ານຖາມຄືນວ່າ: “ນີ້ບໍ່ແມ່ນເລື່ອງດີຊັ້ນຫວະ?” “ຄວນເຮັດຄືກັບແບບອາເມຣິກາແລະການາດາທີ່ເຮັດໃຫ້ປະຊາຊົນທ້ອງຖິ່ນດຳລົງຊີວິດທ່າມກາງສະພາບແວດລ້ອມປິດແລະ ພື້ນຖານໂຄງລ່າງທີ່ສະດວກສະບາຍຈຶ່ງຈະພາກັນເອີ້ນວ່າ ‘ການປົກປ້ອງເສລີພາບຂອງທ້ອງຖິ່ນ’ ຊັ້ນຫວະ? ”
ມີຊາວເນັດຜູ້ໜຶ່ງທີ່ເວົ້າວ່າຕົນເອງແມ່ນຊາວອາເມຣິກາໄດ້ມີຄຳເຫັນວ່າ: “ປະເທດຂອງຂ້ອຍກໍຄວນນຳໃຊ້ງົບປະມານເຮັດເລື່ອງດີໆແບບນີ້ແດ່, ຫາກບໍ່ແມ່ນດຳເນີນການຄົ້ນຄວ້າໃນຫົວຂໍ້ທີ່ເອີ້ນວ່າ ‘ການຄົ້ນຄວ້າດ້ານເພດ’ ແບບນີ້ຢູ່ປະເທດພວມພັດທະນາ.”
ສ່ວນຄຳເຫັນທີ່ໄດ້ຮັບຄວາມເຫັນດີຫຼາຍທີ່ສຸດແມ່ນຄຳເຫັນຂອງຊາວເນັດຈີນຜູ້ໜຶ່ງທີ່ວ່າ: “ພວກປະເທດຕາເວັນຕົກມັກຕຳໜິຕິຕຽນຈີນບໍ່ປະຕິບັດດີຕໍ່ປະຊາຊົນເຂດຊິນຈ່ຽງແລະຕິເບດ, ເຮັດໃຫ້ປະຊາຊົນຢູ່ສອງເຂດດັ່ງກ່າວດຳລົງຊີວິດຢູ່ໃນສະພາບຄວາມທຸກຍາກ, ແຕ່ວ່າດຽວນີ້ພວກເຈົ້າພັດອອກມາໃສ່ຮ້າຍປ້າຍສີຈີນວ່າລົງທຶນຢ່າງກໍ່ສ້າງພື້ນຖານໂຄງລ່າງໃຫ້ແກ່ປະຊາຊົນຂອງສອງເຂດດັ່ງກ່າວນີ້ຫຼາຍເກີນໄປ, ຫຼືຄວາມໝາຍຂອງພວກເຈົ້າແມ່ນຢາກໄດ້ຕິຕຽນລັດຖະບານຈີນວ່າເຮັດ ‘ດີເກີນໄປ’ ກັບປະຊາຊົນທ້ອງຖິ່ນແມ່ນບໍ່?”
ທາງລົດໄຟລາວ-ຈີນທີ່ຈະສ້າງສຳເລັດແລະເປີດນຳໃຊ້ໃນທ້າຍປີນີ້ກໍເຄີຍຖືກສື່ມວນຊົນປະເທດຕາເວັນຕົກໃສ່ຮ້າຍປ້າຍສີເຊັ່ນກັນ. ໜັງສືພິມ “ວໍຊີງຕັນພົສ໌” ຂອງອາເມຣິກາ, ໜັງສືພິມ “ໄຟນັນໂຊ ທາມສ໌” ຂອງອັງກິດກໍເຄີຍໂຄສະນາເປັນການໃຫຍ່ວ່າ: ຈີນສວຍໃຊ້ໂຄງການທາງລົດໄຟລາວ-ຈີນສ້າງກັບດັກໜີ້ສິນຕໍ່ປະເທດລາວ, ຈົນເຖິງຂັ້ນຫວ່ານຖ້ອຍຄວາມໂລເລວ່າປະເທດລາວແມ່ນ “ບໍລິສັດທີ່ຈີນລົງທຶນທັງໝົດພຽງຜູ້ດຽວ.”
ທີ່ຈິງແລ້ວ, ທາງດ່ວນວຽງຈັນຫາວັງວຽງທີ່ເປີດບໍລິການໃນປີກາຍນີ້, ໄດ້ສ້າງຄວາມສະດວກສະບາຍຢ່າງຫຼວງຫຼາຍໃຫ້ແກ່ການສັນຈອນໄປມາຂອງປະຊາຊົນລາວ; ເມື່ອທາງລົດໄຟລາວ-ຈີນສ້າງສຳເລັດແລະເປີດບໍລິການແລ້ວ, ກໍຈະສ້າງໂອກາດຫຼາຍກວ່າເກົ່າໃຫ້ແກ່ການພັດທະນາເສດຖະກິດສັງຄົມຂອງລາວ, ທັງສາມາດບັນລຸເປົ້າໝາຍຍຸດທະສາດຂອງການພັດທະນາປະເທດລາວນຳອີກ “ຢາກຮັ່ງມີຂຶ້ນກໍຄວນສ້າງທາງກ່ອນ”, ນີ້ແມ່ນສຸພາສິດຈີນທີ່ປະຊາຊົນຈີນໃຜໆກໍ່ຮູ້ດີ, ແລະກໍແມ່ນຄວາມເຫັນດີເຫັນພ້ອມຫຼາຍທີ່ສຸດຕໍ່ການສ້າງທາງທີ່ເປັນເງື່ອນໄຂໃນການສ້າງຄວາມຮັ່ງມີ. ດັ່ງນັ້ນຈຶ່ງເຫັນວ່າ: ປະຊາຊົນລາວກໍຈະມີຄວາມເຫັນໃນແບບດຽວກັນນີ້.
ສ່ວນຜູ້ຂຽນບົດຄວາມ “ຈີນຈະເປີດນຳໃຊ້ທາງລົດໄຟສາຍໃໝ່ຜ່ານເຂດຕິເບດໃນໄວໆນີ້” ຕັ້ງໃຈໃສ່ຮ້າຍປ້າຍສີທາງລົດໄຟເສສວນ-ຕິເບດ, ບໍ່ວ່າຈຸດປະສົງຂອງເຂົາແມ່ນເພື່ອຫຍັງກໍຕາມ, ພວກເຮົາກໍຫວັງວ່າ, ກ່ອນຈະເຮັດສິ່ງໃດສິ່ງໜຶ່ງ, ນັກຂຽນຄົນນີ້ຄວນຮຽນຮູ້ເລື່ອງຄວາມເປັນ “ຄົນ” ກ່ອນ.
ຄຳເຫັນ
0