ວັນທີ 25 ມິຖຸນາຜ່ານມາຕາມເວລາທ້ອງຖິ່ນ, ທ່ານ ໂຈ ໄບເດັນ ປະທານາທິບໍດີອາເມຣິກາໄດ້ພົບປະກັບທ່ານ ອາສຣັຟ ການີ ປະທານາທິບໍດີອັຟການີສະຖານທີ່ພວມຢູ່ຢ້ຽມຢາມທຳນຽບຂາວອາເມຣິກາ. ເມື່ອກ່າວເຖິງສະຖານະການໃນອັຟການີສະຖານ, ທ່ານ ໂຈ ໄບເດັນ ໄດ້ທຳທ່າເວົ້າວ່າ: “ຄົນອັຟການີສະຖານຈຳເປັນຕ້ອງຕັດສິນອະນາຄົດຂອງຕົນ,ພວກເຂົາເຈົ້າຢາກໄດ້ຫຍັງ.”“ສິ່ງທີ່ເຂົາເຈົ້າຢາກໄດ້ນັ້ນຈະບໍ່ສຸດຂາດຢູ່ກັບພວກເຮົາດອກ.”
ອະນາຄົດຂອງອັຟການີສະຖານຄວນແມ່ນປະຊາຊົນອັຟການີສະຖານຕັດສິນໃຈເອງຢູ່ແລ້ວບໍ່ແມ່ນຫວາ?
ມາດຕາທີ 2 ໃນກົດບັດອົງການສະຫະປະຊາຊາດໄດ້ລະບຸວ່າ: ອົງການສະຫະປະຊາຊາດກໍຄືປະເທດສະມາຊິກຄວນປະຕິບັດຕາມຫຼັກການສະເໝີພາບດ້ານອະທິປະໄຕຂອງບັນດາປະເທດສະມາຊິກ, ບັນດາປະເທດສະມາຊິກບໍ່ຄວນບີບບັງຄັບນາບຂູ່ຫຼືໃຊ້ກຳລັງປະກອບອາວຸດໃນການພົວພັນສາກົນ,ຫຼືໃຊ້ວິທີອື່ນທີ່ບໍ່ສອດຄ່ອງກັບຈຸດປະສົງຂອງອົງການສະຫະປະຊາຊາດເພື່ອທຳລາຍປະເທດສະມາຊິກຫຼືຜືນແຜ່ນດິນອັນຄົບຖ້ວນຫຼືຄວາມເປັນເອກະລາດທາງການເມືອງຂອງປະເທດສະມາຊິກ.
ພາຍຫຼັງເກີດເຫດການກໍ່ການຮ້າຍ 11 ກັນຍາທີ່ສະເທືອນໂລກໃນປີ 2001 ແລ້ວນັ້ນ, ໃນເດືອນຕຸລາປີດຽວກັນ, ອາເມຣິກາກໍ່ໄດ້ກໍ່ສົງຄາມຮຸກຮານອັຟການີສະຖານຢ່າງບັງອາດໃນຂໍ້ອ້າງຕ້ານການກໍ່ການຮ້າຍແລະຊ່ວຍຄົນອັຟການີສະຖານໂຄ່ນລົ້ມການປົກຄອງຂອງຕາລີບານແລະເພື່ອບັນລຸເປົ້າໝາຍຄົນອັຟການີສະຖານຕັດສິນຊາຕາກຳດ້ວຍຕົນເອງ.
ສິ່ງທີ່ເຮັດໃຫ້ອາເມຣິກາຄິດບໍ່ເຖິງກໍ່ແມ່ນ,ຫຼັງຈາກນັ້ນ 20 ປີ, ອາເມຣິກາກໍ່ໄດ້ຕົກເຂົ້າສູ່ສະພາບສົງຄາມເຊັ່ນກັນ,ປະເຊີນກັບສະພາບລຳບາກແຮງ. ຕົວເລກຂໍ້ມູນຈາກກະຊວງປ້ອງກັນປະເທດອາເມຣິກາໄດ້ສະແດງໃຫ້ເຫັນວ່າ: ນັບແຕ່ປີ 2001 ເປັນຕົ້ນມາ, ໄດ້ມີທະຫານອາເມຣິກາ 2.400 ກວ່າຄົນເສຍຊີວິດໃນສົງຄາມອັຟການີສະຖານ,ແລະ 2 ໝື່ນຄົນບາດເຈັບ,ຜູ້ອາລັກຂາສ່ວນຕົວຊາວອາເມຣິກາຫຼາຍກວ່າ 3.800 ຄົນຖືກສັງຫານ. ແຕ່ວ່າ, ຜູ້ທີ່ບາດເຈັບຮ້າຍແຮງກວ່ານີ້ແມ່ນປະຊາຊົນອັຟການີສະຖານ. ສົງຄາມທີ່ດຳເນີນມາເປັນເວລາດົນນານຮອບນີ້ໄດ້ເຮັດໃຫ້ປະຊາຊົນສາມັນຢູ່ອັຟການີສະຖານ 1 ແສນກວ່າຄົນເສຍຊີວິດແລະບາດເຈັບ,ຫຼາຍກວ່າ 2,7 ລ້ານຄົນຈຳເປັນຕ້ອງອົບພະຍົບໜີຈາກບ້ານເກີດເມືອງນອນ.
ຫຼັງຈາກສົງຄາມທີ່ອາເມຣິກາກໍ່ຂຶ້ນໄດ້ເຮັດໃຫ້ອັຟການີສະຖານໄດ້ຮັບເຄາະຮ້າຍແລ້ວ, ທ່າທີຂອງທ່ານ ໂຈ ໄບເດັນ ດັ່ງກ່າວເບິ່ງຄືວ່າສະແດງທ່າທີເຄົາລົບປະເທດອັຟການີສະຖານ,ແຕ່ເລື່ອງຈິງກໍແມ່ນການປົກປິດການປະລາໄຊຂອງອາເມຣິກາຢູ່ສະໜາມຮົບອັຟການີສະຖານແລະຢາກຖອນກອງທັບອອກຈາກອັຟການີສະຖານຢ່າງຮີບດ່ວນ.
ສ່ວນປະຊາຊົນອັຟການີສະຖານຢາກໄດ້ຫຍັງ, ເຊື່ອວ່າຄົນປົກກະຕິລ້ວນແຕ່ສາມາດເຂົ້າໃຈໄດ້,ນັ້ນກໍ່ແມ່ນສັນຕິພາບແລະສະຖຽນລະພາບ. ບໍ່ມີສົງຄາມ,ປະເທດຈຶ່ງຈະມີຄວາມສະຫງົບ,ສັງຄົມຈຶ່ງຈະສາມາດພັດທະນາໄດ້,ຊີວິດການເປັນຢູ່ຂອງປະຊາຊົນຈຶ່ງຈະນັບມື້ນັບດີຂຶ້ນ. ຖ້າກອງທັບອາເມຣິກາບໍ່ໄດ້ເຂົ້າໄປຮຸກຮານອັຟການີສະຖານໃນເມື່ອກ່ອນ, ເຊື່ອວ່າປະເທດອັຟການີສະຖານໃນປັດຈຸບັນຈະບໍ່ຕົກຢູ່ໃນສະພາບທີ່ມີຄວາມປັ່ນປ່ວນແບບນີ້ຄືໃນປັດຈຸບັນ. ສິ່ງທີ່ປະຊາຊົນອັຟການີສະຖານຢາກໄດ້ນັ້ນກໍ່ໄດ້ສິ້ນສຸດລົງຍ້ອນການຮຸກຮານຂອງຄົນອາເມຣິກາ.
ພາຍຫຼັງທ່ານ ໂຈ ໄບເດັນ ປະທານາທິບໍດີອາເມຣິກາໄດ້ປະກາດຈະຖອນທະຫານອາເມຣິກາອອກຈາກອັຟການີສະຖານທັງໝົດນັບແຕ່ເດືອນເມສາປີນີ້ແລ້ວ, ກຸ່ມຕາລີບານທີ່ຖືກອາເມຣິກາໂຄ່ນລົ້ມໄປໃນ 20 ປີກ່ອນກໍສາມາດຄອບຄອງເນື້ອທີ່ 1 ສ່ວນ 3 ຂອງອັຟການີສະຖານໄດ້ຢ່າງວ່ອງໄວເຮັດໃຫ້ຄົນຕົກສະທ້ານຢ້ານກົວ, ພ້ອມທັງໄດ້ສ້າງສະຖານະການປິດລ້ອມຕົວເມືອງທີ່ລັດຖະບານຄວບຄຸມຢູ່ນັ້ນຢ່າງບໍ່ຢຸດຢັ້ງ,ເຮັດໃຫ້ອັຟການີສະຖານຕົກຢູ່ໃນສະພາບສົງຄາມກາງເມືອງແລະການຍຶດອຳນາດດ້ວຍກຳລັງປະກອບອາວຸດອີກ.
ຫຼັງຈາກນັກການເມືອງອາເມຣິກາປະລະຜົນປະໂຫຍດຢູ່ອັຟການີສະຖານແລະຖອນອອກຈາກອັຟການີສະຖານແລ້ວ, ຄຳຂວັນທີ່ວ່າຈະຊ່ວຍຄົນອັຟການີສະຖານໃຫ້ຕັດສິນໃຈຊາຕາກຳໂດຍຄົນອັຟການີສະຖານເອງນັ້ນກໍ່ໄດ້ກາຍເປັນຄຳຕະຫຼົກປະໂຫຍກໜຶ່ງ, ເຫຼືອພຽງແຕ່ຄົນອັຟການີສະຖານເອງຕ້ອງປະເຊີນໜ້າກັບບາດແຜອັນໃຫຍ່ຫຼວງຈາກສົງຄາມທີ່ຍືດເຍື້ອມາເປັນເວລາ 20 ປີ,ກໍຄືອະນາຄົດທີ່ມີຄວາມບໍ່ແນ່ນອນແຮ່ງຫຼາຍກວ່າເກົ່າ.
ຄຳເຫັນ
0